مذاکرات مجلس شورای اسلامی دوره ۱ جلسه ۱۶ – ویکینبشته

نایب رئیس – لایحه تمدیدحکومت نظامی تهران مطرح است قرائت میشود(بشرح زیرقرائت شد) ریاست مجلس شورای ملی – نظرباین که وضعیت انتظامی شهرتهران وحومه تمدید فرمانداری نظامی رابمدت یک ماه دیگر ازتاریخ ۱۰-۵-۳۱تا ۱۰-۶-۳۱ ایجاب مینماید لذا طبق پیشنهاد وزارت دفاع ملی و تصویب هیئت دولت ماده واحده زیرتقدیم وتقاضای تصویب آنرادارد. دکتر مصباحزاده ـ بنده میخواستم عرض کنم که در مورد ۱ دوازدهم یا دو دوازدهم آئین نامه قیدکرده که هیچگونه پیشنهادی قابل قبول نیست چه از طر ف دولت و چه از طرف نمایندگان و همچنین پیشنهاد آقای نبوی هم قابل طرح نبود باید پس از اینکه یک موافق و یک مخالف صحبت کرد به آن یک دوازدهم باید رای گرفته شود و اگر غیر از این باشد کاملا بر خلاف ماده ۱۳۸ آئین نامهاست (صحیح است).

اعلیحضرت هم از این کار خیلی خوششان آمد و بعد فکر میکردند که این کاری است که خیلی ساده و اتوماتیک برای هر جائی میشود انجام داد و فوری دستور دادند که از این پس به هر شهرستانی میروید امکانات توسعه صنعتی آنجا را هم برایشان تهیه بکنید در صورتی که این در اشل بعضی از استانها عملی بود و در بعضی جاهای دیگر هم به آن صورت قابل عمل نبود و سیستمی نبود که همیشه بتوانیم انجام بدهیم. دراین مطلب آقای رئیس شهربانی هم بوده فرماندارنظامی هم بوده وفقط وفقط متوجه ایشان نبوده ازاین که ایشان در زمان حکومت قوام رئیس ژاندارمری بودندتردیدی درش نیست شما میفرمایید که آقا ادعاشان این است که قوامالسلطنه بمن دستورکتبی داده که من جلومردم رابگیرم ونگذارم اشخاص واردتهران بشوندمن از خودشما ازخودجناب آقای دکتر صدیقی سوال میکنم دریک همچوموقعی که یک همچوطغیانی ازمیان هموطنان خودایشان برعلیه این مرد بوجودآمده شرافتمندانه ترین کاری که ایشان میتوانستند بکنند چی بود؟

بعد از آن که آقایان نمایندگان مطالبی اظهار فرمودند و قیام ملی هم به نتیجه رسید طبیعی است ادارات مربوطه مشغول شدندبه یک رسیدگیهایی بازرسی کل کشوراز ناحیه وزارتی یعنی وزارت دادگستری از ناحیه بازرسی کل کشورشروع به تحقیقاتی در این باب کرد نتایجی هم تاکنون در اثر این تعقیبات به دست آمده ولی آن نتایج به صورتی نیست که بنده بتوانم یک مطلبی را بعرض آقایان نمایندگان محترم بصورت بطی و قطعی برسانم گزارش از وزارت دادگستری و ریاست بازرسی کل کشور رسیدهاست که چند صفحهاست که در اینجا مقدمات امر و تعداد مقتولین و مصدومین و مجروحین ذکرشده مقدمه ایی هم دارد که شاید فعلا مورد احتیاج نباشد که بنده آن را قرائت کنم و نتیجه اش را هم عرض کردم که قطعی نیست و در این نامه مشهود نیست ولی مقدمات کار به صورت منظم شروع شدهاست وامیدوارم که به نتیجه مطلوب برسدوگزارش دیگری از شهربانی کل رسیدهاست که آن هاهم مطالبی گزارش کردهاند و مورد استفاده قرار خواهد گرفت اطلاعات دیگر ی هم از ناحیه فرماندهی ژاندارمری کل کشوررسیدهاست (شمس قناتآبادی – آقاکدام فرماندهی زمان قوام یا بعد ازقوام) ناچارهستم که بصورت معترضه بجناب عالی جواب بدهم ایشان فرمانده بودند و حالا هم سرپرست هستند و اگراجازه بفرماییدجواب عرض خواهم کرد که تفصیل چیست ومطلب آقا مورد توجه بندهاست و یادداشت کردهام و جواب خواهم داد اطلاعاتی رسیده تمام این اطلاعات فعلا در وزارت دادگستری ودرشهربانی و در ژاندارمری جمع آوری میشود و مورد استفاده قرار خواهد گرفت و بنده امیدوارهستم و این امیدهست که در آینده نزدیکی تشرف حاصل کنم و نتیجه را بعرض آقایان نمایندگان محترم برسانم در مورد اعوان و انصاراین فتنه بایدعرض کنم که بعضی از آنها بموجب مدارک و اسنادی که بدست آمدهاست و استفاده ایی که از اطلاعات آقایان نمایندگان محترم شدهاست تحت تعقیب قرارگرفتهاند (شمس قناتآبادی – البته اضعف آنها) و عده ایی دیگر هستند که شاید مقصر باشند یا اگر اجازه بفرمایید عرض کنم که قاصر باشند مجری بوده باشند آنها هم بعد از آن که به کارشان رسیدگی شد البته ترتیب صحیحی در مورد تقصیرآنها یا قصورآنها داده خواهدشد سوالی فرمودید که یکقدری جنبه شخصی داشت و بنده هم ناچارم که بصورت شخصی جواب بدهم و آن مربوط است به فرمانده ژاندارمری کشور که حالا سمت معاونت وزارت جنگ را دارد (عده ازنمایندگان – وزارت دفاع ملی) بلی ببخشیدخیلی عذرمیخواهم وزارت دفاع ملی یعنی تیمسارسرلشکر وثوق خلاصه عرض میکنم ایشان حکم کتبی ازآقای قوام بدست دارند که ازآمدن اشخاص ازخارج شهرجلوگیری بعمل بیاورنداین حکم موجوداست بنابراین چون فرمایشهای جناب آقای قناتآبادی ومنظورنظرنمایندگان محترم همیشه رعایت اصول ومنظورداشتن یک قواعدوضوابطی است که اجتماع بتواندبرطبق آن آسایش ورفاه داشته باشدواگرمابین آمرومامورفرق نگذاریم و اینطورتصورکنیم که مامورین مطابق آئین نامههای موجودآئین نامههای نظامی وقتی دستوری باوداده میشود او از پیش خود تصرفی درآن امرودستوربکندبنده نمیدانم که دامنه این طرز فکر و بینش خاص بکجا خواهد کشید بنده باید عرض کنم که دستوری که بمامورداده شدهاست باید آمر را مورد مواخذه قرارداد و رسیدگی کرد و بعمل مامور هم باید رسیدگی کرد و دید تا چه حد امر را انجام دادهاست و در کجا از حدود و وظیفه ایی که باو تعلق داشته خارج شده و اینکار نمیشود جز بر اثررسیدگی و تحقیق درست و بنده عرض میکنم که البته با مدارک و اسنادی که بدست آمده و خواهدآمد این کار صورت خواهدگرفت ولی اجازه بفرمایید عرض کنم که به توهم وگفتارهانمیتوان هرکس رامواخذه کردومورد اتهام قرارداد مراحل مختلف هست وحتی بین متهم ومقصرفرق است یکی در مظان تهمت است یکی واقعا تقصیر کردهاست بهرحال آنچه بنده لازم بوددراین زمینه بعرض آقایان برسانم بایدخودم اعتراف بکنم که بازرسیهاو تحقیقات مابکلی درمراحل ابتدایی است (خلخالی – جناب آقای وزیرکشورتاریخ حکم چه وقتی است؟ زیرا ازنظر مطلبی که آقای قوام گفتهاند موثراست) بادعابایدرسیدهرادعایی موردقبول نیست (خلخالی – این حکم ادعا است یا ثابت شده؟) آن که من اطلاع دارم مقدمات استعفایشان چنان که همه اطلاع داریم معلوم است ومعین گویانمیتوان انکارکرد(صحیح است) و بازبنده عرض میکنم دراین باب وتاریخ صدورآن دستورهم رسیدگی میشود وحقیقت امر هم چنان که هست وچنان که آقایان انتظارازبنده حقیر دارند و البته ازاین دستگاهی که اینگونه امورراناظراست وحاکم است به عرض آقایان محترم خواهدرسید.

شجونی – آقای رئیس اجازه بدهید من در دو دقیقه صحبتم را بکنم چون این مساله که الان می خواهم بگویم آقای رئیس ضرورت دارد جاده چالوس را شما شنیدید که در کرج عده ای از چماقداران بستند البته من باید بگویم که جاده چالوس را نبسته بودند بلکه یک خیابان کوتاه بوده است و فقط ماشینهائی که می خواستند به چالوس بروند می توانستند از خیابان بالائی روند و پلیس هم نفهمیده مردم را از چالوس برمی گرداند که بروند از رشت بیایند در حالی که خود جاده بسته نبود بنده وقتی به مجلس آمدم با جناب آقای هاشمی صحبت کردم راجع به مردم مستضعف زورآبد کرج که از روی بدبختی رفته اند و بالای کوهها خانه ساخته اند و زندگی می کنند صحبت کردم ایشان فرمودند که پنجاه میلیون تومان بودجه می خواهد با وزیر مسکن صحبت کردم ایشان فرمودند که ما چنین و چنان می کنیم بنده با روزنامه کیهان مصاحبه کردم و این مصاحبه روی نوار هست ولی این نوار را پیاده نکردند و همینطوری یک چیزی گفتند تا در آنجا فتنه انگیزی کنند آن قسمت کله قندی زورآبد کرج که همه مردم ساکن آنجا حاضرند که آنجا ویران شود و به آنها زمین و باغ داده بشود من دیدم زن حامله ۹۶ پله را با یک سطل آب بالا میرود این در خور جمهوری اسلامی نیست .

این بایدروشن بشودیک مطلب دیگر ی هم که خواستم تذکربدهم لازم است درپیرامون همین نامه ایی که احمد قوام نوشته ونوشته که من روز بیست وهشتم استعفاکردم و روز ۲۹ در حال استعفا بودم حال استعفا هم ما نفهمیدیم چیست و روز سی ام هم از تهران خارج شدم و حال آن که همانطوری که آقایان نمایندگان فراکسیون نهضت ملی اطلاع دارند روز دوشنبه که نمایندگان با اعلیحضرت شاه تماس داشتند قرار شد که بعد از ظهر او را بخواهند و استعفایش را بگیرند مخصوصا آقای مهندس رضوی که از این جا تلفن فرمودند به دربار این جریانات را میدانندمطلب باینجاختم شد که بعد از ظهرروزدوشنبه اعلیحضرت او را بخواهند و اگراستعفا نداد او راعزلش کنند (دکتر شایگان – همچوقرارنبودرئیس الوزرا اگرخلاف قانون باشدنمیتوانندعزلش کنند) اینهایی که ادعاکردهاست که من بیست وهشتم استعفا دادم وبیست ونهم در حال استعفابودم و۳۰ تیرهم ازشهرخارج شدم این آقاشب سی ام تیررئیس شهربانی وقت سرلشکرکوپال راخواسته البته این را که بنده الان حضورآقایان نقل میکنم ازدهان رئیس شهربانی فعلی آقای سرتیپ شیبانی شنیدم ایشان گفتند که آقای سرلشکر کوپال به رئیس شهربانی فعلی گفتهاست که روز ۲۹ تیر قوامالسلطنه به رئیس شهربانی دستورداده که میروی آیتالله کاشانی وهمچنین قناتآبادی و مصطفی کاشانی راتوقیف میکنی ورئیس شهربانی میگوید که اینهادونفرشان وکیل مجلسند چطور توقیف کنم میگوید من به تو دستور میدهم و گویانوشته ایی هم در بین بوده و دستور کتبی هم داده این مطلب در شب ۳۰ تیر و روز ۲۹ تیراتفاق افتادهاست وبنابراین دردرجه اول مسئول سی ام تیر احمد قوام است وچون واقعه ۳۰ تیر قیام ملی شناخته شده آن کسانی که برعلیه این قیام ملی قیام کردهاند دشمنان ملت اند دشمنان ملت را مراجع قانونی باید تعقیب کنند جناب آقای وزیر کشور نفرمایند که دادستان دلیل و مدرک خصوصی نداشتهاست که تعقیب کند این اشخاص را اینهابرعلیه ملت و منافع ملت قیام کردهاند بنابراین موظف است مراجع عمومی آن کسانی که علیه امنیت ملی ومنافع ملت قیام میکنند آنها را تعقیب کند فعلا به سخنانم وعرایضم خاتمه میدهم و استدعا میکنم ازجناب آقای دکتر صدیقی مطالب را البته نه آنطوری که همیشه متداول بوده خاطرمبارک آسوده باشد بلکه آنطوری که ملت ایران و مردم ایران قانع بشوند بیان بفرمایند از موقع هم استفاده میکنم همین امروز برای قبل از دستور اسم نوشته بودم یک تلگرافاتی از شهرستانها رسیده مخصوصا در پیرامون همین مطلب است.

برای این که اینهامردم آزاده ایی هستنددرتمام حکومتها آنهارابه زندان بردند رزم آرا رفقای ما را میگیرد ساعد هم میگیرد آنوقت این حکومت نظامی هم میگیرد به سرلشکرعلوی فرمانده نظامی تهران که یکی ازمسببین کشتار ۳۰ تیراست گفتیم چرا اینها را گرفتید همینطور سر بالا ما را نگاه میکرد در خدمت جناب آقای حائریزاده چندین مرتبه وقتی یکعده ایی راگرفته بودهمین تذکررادادیم همین طور ما را نگاه کرد حکومت نظامی اگر میشد ازش سوء استفاده نشود و برای جلوگیری از اجتماعات و تظاهراتی که علیه ملت ایران بکارمیرفت برای آن مطلب بود منهم با آن موافق بودم ولی اگر برای اختناق باشد نمیشود با آن موافقت کرد و باید حکومت عدل و داد برقرارشود.

غالب رفقای ما را بردند به زندان من میخواهم از مسئول و فرماندارنظامی سابق بپرسند که رفقای ما را برای چه بزندان بردند دو تا دو تا سه تا سه تا رفقای ما را میگرفتند وبه زندان میبردند چرا؟ بنده میخواهم این مطلب روشن بشود که آخراین جنایات ازطرف چه شخصی بودهاست آقا میفرمایندقسمتی ازسوالات من جنبه شخصی داشت متوجه این مطلب نشدم که مقصودایشان ازجنبه شخصی یعنی غرض شخصی بود یا خصوصی بود (وزیرکشور- همچوغرضی نداشتم یعنی متوجه شخص معین بود) شخص معین!

این مطلب را دیگر ملت ایران نمیتواندقبول بکند که یک عده بگویندماماموربودیم ومعذوربودیم وهرجنایتی بخواهندبکنند(صحیح است) من ازآقایان نمایندگان محترم میخواهم بپرسم که کجای قانون و کدام قانون به یک مامورنظامی اجازه دادهاست که مردم را دسته جمعی بکشد در کدام جای دنیا تانک آوردهاند در شهر از روی بدن مردم عبور دادهاند و بعد اسمش راگذاشتهاند مامورمعذوراست وآنها هم محترمندوآقاهستند؟ انجام این آمال ملی مستلزم ایجاد تفاهم بین نمایندگان محترم و تقویت حس اغماض و شکیبایی و داشتن یک علاقه و تلاش مستمر و متمادی است.

وزیرکشور(آقای دکتر صدیقی) – جناب آقای قناتآبادی یک هفته پیش سوالی ازوزارت کشورفرمودند روز چهارشنبه گذشته اینجا شرفیاب شدم و بعرض مقام محترم ریاست رسانیدم که حاضربرای جواب هستم آن روزتشکیل جلسه نشدوجلسه خصوصی بودوامروزهم بعرض مقام ریاست رساندم که حاضرم وازتوضیحاتی هم که الان فرمودندبنده استفاده بسیارکردم ویک ارشادات ویک راهنماییهایی بود که مورداستفاده وزارت کشوروادارات مربوطه که باینگونه مسائل میپردازندواقع خواهدشدخاطرمبارک آقایان محترم استحضاردارد که درمیان زمانی که احمد قوام استعفاکردوآغاززمامداری جناب آقای دکتر مصدق ساعتهایی فاصله شد. ریاست محترم مجلس شورای ملی آرای متخذه در جلسه سه شنبه پنجم اردیبهشت ۲۹ بهمن برای انتخاب هیئت مرکزی اعضای دیوان محاسبات با حضور نمایندگان محترم هیئت رئیسه مجلس استخراج و قرائت گردیده اینک نتیجه آنرا به عرض میرساند.

یک روزی اگر آقایان نمایندگی محترم به نظرمبارکشان باشد من دراین مجلس شورای ملی راجع به آلت فعل صحبت کردم. دراین فاصله آقای قوام ازخانه خودخارج شدند. این بود که استعفا بدهند و خودشان را در آن دستگاهی که این همه جنایات رابعمل آورده شریک نکنند ایشان که استعفا ندادند هیچ این دستورات را طابق النعل بالنعل انجام دادهاند و در قانون منطق بشریت وانسانیت این عمل جرم است کمک کردن به جانی وجنایتکارجرم است گواین که در این قانونهایی که ازتراوش مغزمن وشماست برای این جور جرمها جزایی معین نشده باشداماکمک کردن به ظالم جرم مسلمی است بنابراین من میتوانم باز هم ازطرف خودم به جناب آقای وزیرکشورباکمال احترام عرض کنم که بنده ازجواب حضرتعالی هیچ چیز دستگیرم نشد من آخرنفهمیدم قوام چی شده من نفهمیدم آنهایی که آنروزمسئول بودنددرآن کشتاردسته جمعی کارشان بکجامنتهی شده آیا ازرئیس شهربانی سوالی شده آیا ازفرماندار نظامی سوالی شده بنده عرض کردم که فقط اضعف عاملین جنایت آن روزراگرفتهاند سرهنگ قربانی و ستوان فاطمی راگرفتهاند این بیچاره این قدرشوربود که ماهم دراینجاکتکش زدیم آنهایی که دراینکارخیلی خیلی دخیل بوده وخیلی مقتدربوده آنهاچه شدهاند و بعد چه میشوندمن این سوال راداشتم واین مقصودراداشتم ودرسوال کردن و اصرار اطلاع دراین موضوع هیچ چیزی درش نبودهاست جزاین که خواستم چیزی را که ملت بمن ماموریت داده وبمن امر کرده اجراکنم والساعه درمقابل ملت ایران تذکرمیدهم مردم آنچه که وظیفه یک نماینده بودهاست کاملا انجام دادهایم ما وظیفه داریم از دولت بپرسیم تعقیب کنیم که در این امورات و سایر امورات چه کردهاند دیگر این دولت است و آقای وزیرکشور و سایر مراجع قانونی و رسمی است که بای دبروند و تحقیق کنند بنابراین از تمام مردم از تمام دستجات از بازماندگان شهدا تقاضامیکنم که بعد از این مستقیما بخود آقایان مراجعه کنند.

وازآن روزی هم که درتهران اعلام حکومت نظامی شدهاست ماتظاهر که نکردیم هیچ سخنرانیهای هفتگی راهم ترک کردیم امامن یک مطلب اصولی رامیخواهم تذکربدهم وآن این است همانطوری که مابارهاگفتهایم چیزی که درمملکت میتواندایجادعدالت وامنیت بکندزورنیست (صحیح است) زورمحال وممتنع است بتواندایجادامنیت وعدالت بکندممکن است یک جلوگیری موقتی بکندممکن است یک سانحه ایی رایک کمی به تاخیربیاندازداما ازبین نمیبردما اگرمیخواهیم حکومت نظامی اعلام بکنیم که انتظامات درتهران وسایرنقاط دیگر حفظ شودبایدآن وسایلی که درمملکت یادرشهرایجادعدم انتظامات میکندبایدآنهارا ازبین بردبایدعدالت به وجودآوردبایدآزادی درحدودفضیلت به مردم دادهیچ احتیاجی به حکومت نظامی نداریم علاوه این مطلب را همه آقایان میدانند که: تیغ دادن درکف زنگی مست به که افتدعلم رانادان بدست خیلی اسلحه هاوحربههایی است که خوب هستند اما وقتی دردست اشخاص نا اهل میافتندسوء استفادههای عجیب وغریبی ازاومیکنندیکی هم همین موضوع حکومت نظامی است حکومت نظامی اعلام کرده گفتنددستجات میخواهند درتهران شلوغ کنند مامی خواهیم حکومت نظامی باشد و از موادش برای جلوگیری ازتظاهرات واجتماعات جلوگیری کنیم آقایان میداننددراین حکومت نظامی هاچه کردند؟

شمس قناتآبادی – بنده از آقای وزیر کشور یک سوالاتی کرده بودم که مطلب خیلی خیلی روشن بود و ابهامی درش نبود و توهمی هم درش نبود و خیالی هم نبود مالخولیایی هم درش نبود (وزیرکشور- بنده همچو جسارتی نکردم) اجازه بفرمایید در این که ۲۷ و ۲۸ و ۲۹ و ۳۰ بوده حرفی درش نیست از این که یک احمد قوامی هم ادعای حکومتی میکرده حرفی درش نیست در این که این مملکت در آن روزها رئیس شهربانی رئیس ژاندارمری رئیس حکومت نظامی و رئیس پلیس این حرفها داشته هیچ تردیدی درش نیست و در این که یک عده ایی هم آدم کشته شدند هیچ تردیدی درش نیست و در این که الان هم یکعده ایی مجروح دربیمارستانهاهستندهیچ تردیدی درش نیست این کارهارا در این میانه کی کرده؟

اگرآقای وزیرکشورعقیده دارند که رئیس شهربانی وقت ورئیس ژاندارمری وقت که الان معاون وزارت دفاع ملی شده وطبق اطلاعاتی که بنده دارم وجناب آقای دکتر بقایی هم داردایشان به تمام ژاندارمها دستور اکید صادرکردهاند که هر جا هر نقطه ایی تظاهر شد بهرقیمت شده آن تظاهر و آن جنبش را از بین ببرند و حتی موقعی که یکعده از اهالی همدان و اهالی کرمانشاه آمده بودند در همین چهار فرسخی تهران بین تهران و کرج جایی که اسمش یادم رفته (یکی ازنمایندگان – کاروانسراسنگی) کاروانسراسنگی آنجا ژاندارمری سرنیزه گذاشته توی سینه اینها گفته ما اجازه نمیدهیم شما نفس بکشید.

پس از آن تا به آمل که رسیدیم، خصوصیات اطراف شهر را برای من شرح میداد. او در سن چهل و سه سالگی پس از طی مراحل ضباطی، دفترداری، کمکمحاسب و غیره بریاست مالیهٔ آباده انتخاب شده بود. پس باید دید در کجاست وچه میکند و چرا تاکنون توقیف نشده. این موضوع چرا مورد بازخواست قرار نگرفته. رئیس- طبق پیش بینی که شده بود برای قبل از دستور پنج نفر یعنی دو نفر هم اضافه صحبت کردند صحبت قبل از دستور تمام شد ولی سه چهار نفر آقایان توضیحات تفصیلی راجع بهمین موضوعاتی که گفته شده است دارند یکی دو مورد هم موضوعات تازه است این است که حالا وارد دستور میشویم و این صحبت را چون مطلب زیادی در دستور نداریم میگذاریم برای بعد از دستور .

دیدگاهتان را بنویسید